Uitslagformulier

Wanneer je bent gezakt, licht de examinator toe welke onderdelen onvoldoende waren. Het uitslagformulier kan je instructeur achteraf voor je uitdraaien. Het is verstandig deze punten te bespreken met je instructeur in verband met vervolglessen.

Bijzondere examenvorm

Als u binnen vijf jaar vier keer bent gezakt voor het CBR-praktijkexamen is er een andere mogelijkheid om examen te doen. U doet dan automatisch een nader onderzoek. Dit is een bijzondere vorm van examineren.
De plaats waar de toets wordt afgenomen is rustiger, de beschikbare tijd is langer en er is meer persoonlijke begeleiding. Als u wordt afgewezen, krijgt u na afloop ook advies hoe u uw rijvaardigheid kunt verbeteren. De speciale aanpak bij dit nader onderzoek werkt voor veel kandidaten goed. Het aantal geslaagden ligt ongeveer vijftien procent hoger dan bij de gewone CBR-examens.

Mocht u onverhoopt niet slagen voor het nader onderzoek, dan vinden eventuele volgende nader onderzoeken ook bij het Bureau Nader Onderzoek Rijvaardigheid (BNOR) plaats. Deze regeling geldt voor alle praktijkexamens die het CBR afneemt. Een nader onderzoek voor de theoriekennis is niet mogelijk.

Normale eisen
Het nader onderzoek is niet gemakkelijker dan het CBR-examen. De eisen die het Bureau Nader Onderzoek Rijvaardigheid (BNOR) stelt aan uw rijvaardigheid liggen in de wet vast en zijn dezelfde als bij het CBR. Het nader onderzoek begint net als het CBR-examen met een voorgesprek, de ogentest en een aantal voorbereidings- en controlehandelingen. Verder geldt ook tijdens de rit dat u 'het zélf moet doen'. Er zijn wel belangrijke verschillen tussen een nader onderzoek en een regulier CBR-examen.

Rustige omgeving en extra tijd
Veel BNOR-kandidaten zijn erg zenuwachtig. Een onderzoek op een van de gebruikelijke examencentra versterkt dit waarschijnlijk. Er heerst daar immers een gespannen 'examensfeer'. Daarom maakt het BNOR gebruik van andere locaties. Meestal is het een rustige plek in een sportcentrum of restaurant.Heel belangrijk is dat er extra tijd beschikbaar is. Daarom duurt bijvoorbeeld een nader onderzoek een kwartier langer dan de CBR-procedure. Deze extra tijd wordt onder meer gebruikt om u op uw gemak te stellen voor en tijdens de rit.

Persoonlijke begeleiding
Bij het nader onderzoek heet de examinator rijvaardigheidsadviseur. Deze ervaren adviseurs weten als geen ander dat nervositeit van grote invloed kan zijn op uw rijgedrag. Zij zullen de spanning zoveel mogelijk trachten te verminderen. In een voorgesprek probeert de adviseur een goed beeld van u en uw mogelijkheden te krijgen. Aan de hand van de vorige uitslag analyseert hij waarmee u bij het voorgaande examen problemen hebt gehad. Het is daarom van belang dat uw instructeur bij het voorgesprek aanwezig is. Tijdens het rijden doet de rijvaardigheidsadviseur er alles aan om voor u zo gunstig mogelijke omstandigheden te creëren. Zonodig wordt de auto even langs de kant van de weg gezet om de zenuwen tot bedaren te laten komen.

Advies
U krijgt na afloop te horen of u bent geslaagd of niet. Als u bent afgewezen bespreekt de adviseur de resultaten met u en krijgt u advies hoe u uw rijvaardigheid verder kunt verbeteren. Ook bij deze nabespreking stellen wij de aanwezigheid van uw instructeur zeer op prijs. Hij weet dan waar hij extra aandacht aan moet besteden in de volgende lessen.

Aanmelden bij het BNOR
Voor een nader onderzoek kan uw rijschool u aanmelden bij het BNOR in Rijswijk. Hiervoor zijn dezelfde documenten nodig als voor uw CBR-examen. Om deel te nemen aan het nader onderzoek moet u een geldig theoriecertificaat en een wettelijk toegestaan, geldig identiteitsbewijs aan de rijvaardigheidsadviseur kunnen laten zien. Zonder deze documenten kan het nader onderzoek niet plaatsvinden.
Naar boven

Geslaagd en dan?

Nu heb je je theorie- en praktijkexamen met succes afgelegd? Wat nu?
Naar boven

Rijbewijs

Na afloop van het examen
Als je bent geslaagd, word je Verklaring van rijvaardigheid en de Verklaring van geschiktheid geregistreerd in het Centraal Rijbewijzen Register (CRB). De gemeenten en het CBR kunnen dit register raadplegen om vast te stellen of je bent geslaagd voor het examen. De registratie van de Verklaring van rijvaardigheid is een half jaar geldig, de registratie van de Verklaring van geschiktheid een jaar.

Het rijbewijs ophalen
Bij het gemeentehuis in je woonplaats kun je, tegen overlegging van een pasfoto's, legitimatie en het vereiste geld, je rijbewijs aanvragen.
Naar boven

Een handicap?

Met een handicap de weg op

Het rijbewijs is voor de meeste mensen een groot goed. Het betekent namelijk mobiliteit en vooral zelfstandigheid. Maar wat als je afhankelijk bent van een rolstoel of als je een arm of been niet goed meer kunt gebruiken? Kortom, kun je met een lichamelijke handicap zelfstandig de weg op? Wat het CBR betreft is het antwoord op deze vraag bijna altijd 'Ja'. Er zijn aan de auto zoveel technische aanpassingen mogelijk, dat het voor bijna iedereen met een lichamelijke handicap mogelijk is om verantwoord auto te rijden. Het is soms ook mogelijk om met een aangepaste motorfiets, vrachtauto of autobus te rijden.
Naar boven

Veiligheid

Voor een gehandicapte bestuurder gelden dezelfde rijvaardigheidseisen en veiligheidsnormen als voor andere bestuurders. De verkeersveiligheid staat immers voorop. Het moet natuurlijk voor de gehandicapte wel mogelijk zijn om aan die eisen te voldoen. Zonodig wordt het voertuig aangepast aan de mogelijkheden van de bestuurder. Je vindt hier informatie over hoe je je rijbewijs kunt halen. Als je al een geldig Nederlands rijbewijs hebt maar je medische omstandigheden zijn veranderd, klik dan links op 'het rijbewijs houden' en kijk bij 'gehandicapten'.
Naar boven

Eigen verklaring

Als je een rijexamen wilt aanvragen, moet je altijd eerst een Eigen verklaring invullen. Hierop staan vragen over je lichamelijke en geestelijke gesteldheid. Als je één of meer van de tien vragen op deze verklaring met 'ja' moet beantwoorden, raden wij aan om eerst een Informatie-Eigen verklaring in te vullen en op te sturen. Dit is een 'gewone' Eigen verklaring, waarop je in de rechterbovenhoek 'Info' moet schrijven. Het is verstandig om de Informatie-Eigen verklaring op te sturen vóórdat je met rijlessen begint. Het CBR neemt je aanvraag dan alvast in behandeling, zodat je van te voren weet waar je aan toe bent.
Naar boven

Ook bij problemen tijdens de rijlessen

Een Eigen verklaring insturen is ook aan te raden als tijdens de rij-opleiding bepaalde problemen steeds terugkomen. Deze kunnen verband houden met de stuurvastheid of bijvoorbeeld een vertraagde reactie op verkeerssituaties. Soms is dat het gevolg van oogafwijkingen of andere stoornissen die niet direct zichtbaar zijn. De aanpassingsdeskundige, die ook op dat gebied veel ervaring heeft, kan onderzoeken of een oplossing voor deze problemen te vinden is. De Eigen verklaring is verkrijgbaar bij de rijschool, gemeente of het CBR. Deze stuur je op naar het CBR. Wij stellen het op prijs als je een brief bijvoegt met een korte omschrijving van de problemen en wat je wel en niet kunt. Vermeld in die brief tevens je telefoonnummer en eventueel naam en telefoonnummer van je rijschool.
Naar boven

Aantekening van je arts

Op de Eigen verklaring moet een arts een aantekening plaatsen, waaruit de aard en de ernst van het gemelde blijkt. Het kan gebeuren dat er ondanks deze aantekening onvoldoende medische gegevens over je zijn. De arts van het CBR verwijst je dan naar een neuroloog, oogarts of andere specialist. Zodra alle medische stukken binnen zijn, bepaalt de arts van het CBR of er medische bezwaren zijn om veilig aan het verkeer deel te nemen. Als er medisch geen bezwaren zijn, wordt de aanpassingsdeskundige ingeschakeld. Het kan voorkomen dat het CBR je meedeelt dat je medisch niet geschikt bent om aan het verkeer deel te nemen. Dit komt in de praktijk echter maar zelden voor.
Naar boven

Technisch onderzoek

Je hebt de Eigen verklaring opgestuurd. Wanneer blijkt dat er geen medische bezwaren zijn om aan het verkeer deel te nemen, krijg je van het CBR een uitnodiging voor een Technisch Onderzoek of een rijtest. Die is altijd in de buurt van jouw woonplaats. Een Technisch Onderzoek is er met name op gericht om te bepalen of aanpassingen nodig zijn en zo ja, welke. Tijdens de rijtest wordt bekeken of je goed kunt sturen, gas geven en remmen en of je bijvoorbeeld snel genoeg reageert op verkeersituaties. Kortom, ben je in staat om eventueel na de nodige lessen veilig en verantwoord aan het verkeer deel te nemen? Uiteindelijk kies je met het CBR voor de eventueel aangepaste auto waarin je hetzelfde kunt als een doorsnee automobilist. Je moet niet alleen dezelfde mogelijkheden krijgen, maar voor jou moeten ook dezelfde veiligheidsnormen gelden.
Naar boven

Aanpassingen

Soms beperkt de aanpassing zich tot een 'simpele' automaat of rembekrachtiging. Maar het komt ook voor dat de auto binnenstebuiten moet worden gekeerd om de aanpassingen te monteren. Een aanpassing aan de pedalen of de montage van een volledige handbediening komt veel voor. Soms worden de schakelaars voor bijvoorbeeld de richtingaanwijzers en de verlichting in de hoofdsteun aangebracht. Eigenlijk is bijna alles mogelijk.
Naar boven

Rijschool kiezen

Krijg je het advies om in een aangepaste auto te rijden dan is de keuze uit rijscholen niet groot. Neem daarom eerst contact op met de afdeling Aanpassingen. Op ieder regiokantoor is een aanpassingsdeskundige werkzaam die je kan helpen bij het kiezen van een rijschool.
Naar boven

Het vervolgtraject

Bij de eerste ontmoeting met de aanpassingsdeskundige adviseert deze op welke manier je moet lessen. Als je met de voorgestelde aanpassingen vijf à tien lessen hebt gehad, word je door middel van een brief opgeroepen voor een rijtest. Verloopt de rijtest naar wens dan krijg je van het CBR een bewijs dat alles medisch en praktisch akkoord is.
Naar boven

De aanvraag

Als je zover bent om praktijkexamen te kunnen doen, kun je het examen aanvragen. Hiervoor zijn de volgende papieren nodig:
Eigen verklaring. Als er inmiddels een rijtest met de aanpassings deskundige heeft plaatsgevonden, stuur je in plaats van de Eigen verklaring een kopie van de brief 'Medisch Geschikt' op;
examen-aanvraagkaart
theoriecertificaat.
Naar boven

Het examen

Je legt hetzelfde examen af als ieder ander. In het verkeer moet iedereen aan dezelfde rijvaardigheidseisen voldoen. De verkeersveiligheid staat immers voorop. Het examen leg je af bij een examinator die speciaal is opgeleid voor examens in aangepaste voertuigen. Dat is noodzakelijk omdat hij van de aanpassingsmogelijkheden op de hoogte moet zijn. Om het examen goed voorbereid af te kunnen nemen, krijgt hij vooraf van de aanpassingsdeskundige een rapport. In dat rapport zijn de resultaten en uitkomsten van het Technisch Onderzoek of de rijtest opgenomen. Zo heeft hij de beschikking over de nodige achtergrondinformatie voor het afnemen van het examen.

Privacy
De examinator heeft een afgeleid medisch beroepsgeheim. Dat wil zeggen dat hij niet bevoegd is om met anderen over je handicap te praten. De medische stukken blijven in het medisch archief van het CBR. Je privacy is zodoende optimaal gewaarborgd.

Geslaagd...
Als je voor je praktijkexamen geslaagd bent, verstrekt het CBR een Verklaring van rijvaardigheid en een Verklaring van geschiktheid. Vervolgens kun je bij je gemeente, tegen overlegging van een pasfoto, legitimatie en het vereiste bedrag, het rijbewijs aanvragen.

Let op: als je vanaf 1 oktober slaagt, krijg je geen Verklaring van rijvaardigheid en Verklaring van geschiktheid meer mee om een rijbewijs bij de gemeente aan te vragen. Je gegevens worden dan elektronisch verzonden naar het Centraal Rijbewijzen Register (CRB). Je kunt je melden bij de gemeente, die vervolgens het CRB raadpleegt. Je ontvangt een rijbewijs op creditcardformaat.

Als je medisch geschikt bent bevonden onder 'beperkende bepalingen', worden deze overgenomen op je rijbewijs. Sinds 1 juni 1996 worden deze gecodeerd op het rijbewijs weergegeven. Het spreekt voor zich dat het rijbewijs alleen geldig is als je in een auto rijdt die aan die eisen voldoet. Vergeet niet aan je verzekeringsmaatschappij door te geven dat je in een aangepast voertuig rijdt.
Naar boven

Rijopleiding In Stappen (RIS)

In het kort

De naam zegt het eigenlijk al. Bij de Rijopleiding in Stappen leer je in stappen. Je gaat steeds een stap verder, als je de vorige stap voldoende beheerst. Je eerste stap is meestal een huiswerkopdracht. Je laatste stap is dat je iets geheel zelfstandig en in steeds wisselende situaties kunt uitvoeren. In totaal doorloop je op deze manier 39 scripts, verdeeld over vier modules. Iedere module wordt afgesloten met een toets. Na afronding van de eerste module worden je kennis en vaardigheden getoetst. Een rij-instructeur van je eigen vertrouwde rijschool neemt deze toets af.

In de tweede en derde toets kun je kennismaken met de gang van zaken bij het CBR en alvast wennen aan een examensituatie. De examinator geeft je bovendien tips ter verbetering. In de derde toets, de tussentijdse toets (TTT), kun je vrijstelling verdienen voor de bijzondere verrichtingen van het praktijkexamen (dit geldt niet voor motorexamens). De vierde en laatste toets is het praktijkexamen.
Naar boven

Handelingsscript en ékaart

Tijdens de Rijopleiding in Stappen leer je de verschillende handelingen die je tijdens autorijden moet beheersen. Deze handelingen worden beschreven in zogenaamde scripts. Een script behandelt bijvoorbeeld wegrijden, afslaan of ingehaald worden. In de RIS gebruik je voor het aanleren van deze scripts een lesboek. Zo'n script beschrijft nauwkeurig de onderdelen van de handeling in telegramstijl. Een voorbeeld is het script SCAN: kijk tweehonderd meter vooruit, blik niet fixeren, kijk binnenspiegel, kijk voor de auto, kijk buitenspiegel. Je leert aan de hand van zo'n script gemakkelijker de verschillende onderdelen van het autorijden beheersen.

Een script is net een checklist: je doorloopt netjes alle stappen. Je instructeur en examinator spreken beiden dezelfde taal. En dat voorkomt veel verwarring. In de Rijopleiding in Stappen krijg je je eigen ékaart. Daarop houdt de instructeur je vorderingen nauwkeurig bij. Hiermee kan je zelf zien hoe je ervoor staat en waaraan je nog moet werken. Na bijna elke les wordt er weer een vooruitgang aangetekend op je kaart. De ékaart is opgenomen in het cursusboek voor de é.
Naar boven

Toetsen en examen

Anders dan bij een reguliere rijopleiding, heb je bij de RIS drie deeltoetsen voordat je opgaat voor het praktijkexamen. Je weet na een toets precies waar je nog extra op moet letten. Dat is een optimale voorbereiding.
In de derde toets, de zogenaamde tussentijdse toets - je moet om deze te kunnen doen je theorie-examen al hebben behaald - kun je bovendien vrijstelling verdienen voor de bijzondere verrichtingen op je praktijkexamen (dit geldt niet voor het motorexamen).In de RIS krijg je ook huiswerk mee. Het is de bedoeling dat je je thuis op je rijlessen voorbereidt. De tijd die dat vraagt, is voor iedereen verschillend RIS-rijscholen. De Rijopleiding in Stappen kun je volgen bij speciaal getrainde instructeurs. Soms is de hele rijschool gecertificeerd. Er zijn ook rijscholen waar een aantal instructeurs is gecertificeerd.

Sinds oktober 2003 komen er steeds meer RIS-instructeurs in alle delen van het land. Dan kun je dus kiezen: een 'gewone' instructeur of één die de Rijopleiding in Stappen (RIS) mag geven. Kortweg: wel of niet RIS-gecertificeerd. In Rijopleiding in Stappen wordt in module 4 'Rijden onder specifieke omstandigheden' geïnstrueerd. Hierin leer je omgaan met gevaarlijke verkeerssituaties of noodsituaties. Deze training wordt gegeven in verkeersveiligheidscentra. Meer informatie over de Rijopleiding in Stappen heeft de RIS-rijschool bij jou in de buurt zie www.cbr.nl
Naar boven

Verkeersveiligheidscentra

In de Rijopleiding in Stappen wordt in module 4 'Rijden onder specifieke omstandigheden' geïnstrueerd. Hierin leer je omgaan met gevaarlijke verkeerssituaties of noodsituaties. Deze training wordt gegeven in verkeersveiligheidscentra zie www.cbr.nl
Naar boven

Rijlessen en kosten

Je wilt natuurlijk zo snel mogelijk je rijbewijs. Het liefst vraag je het examen al aan na je tiende rijles. Maar hoe weet je of je dan klaar bent voor het examen? Er is niets zo vervelend als zakken. Met de RIS weet je precies waar je aan toe bent. Je vorderingen staan op de ékaart. Zo kun je zien wat je al beheerst en waar je nog aandacht aan moet besteden. Duidelijkheid vóór alles dus. De Rijopleiding in Stappen duurt niet langer dan een reguliere opleiding. Wel leg je in de RIS drie extra deeltoetsen af. Daar staat tegenover dat het slagingspercentage fors hoger is. Voor meer informatie over de kosten van de Rijopleiding in Stappen kun je terecht bij je RIS-rijschool.
Naar boven

Slagingspercentage

De Rijopleiding in Stappen is vooraf uitgebreid getest: met uitstekende resultaten. De cijfers ondersteunen dat. Het gemiddelde slagingspercentage van de laatste proef (2002 tm maart 2003) met RIS-éen bedraagt 70 procent, ruim 25 procent meer dan het landelijk gemiddelde! Uiteraard geeft zo'n testresultaat nog geen garanties, maar het zégt wel veel. Deelnemende instructeurs, éen én examinatoren zijn unaniem enthousiast. Op de website www.rijschoolgegevens vind je de slagingspercentages van alle rijscholen.
Naar boven

Vragen en antwoorden

Zijn er folders te krijgen over de Rijopleiding in stappen?
Ja, je kunt de RIS-folders zelfs direct van deze website downloaden, op de pagina 'brochures'.

Wat zijn de voordelen van de Rijopleiding in Stappen boven een traditionele rijopleiding?
Fors hoger slagingspercentage
Hoge kwaliteit van de rijopleiding
Stap-voor-stap aanpak
Betere voorbereiding op deelname aan het verkeer
Inzicht in je vorderingen met behulp van de ékaart
Leren zelfstandig een route uit te stippelen en te rijden

Waarom werkt de Rijopleiding in Stappen met handelingsscripts?
De scripts zijn ontwikkeld om de verkeerstaak te vereenvoudigen. Een script is een set van regels die de basis vormt voor de oplossing van een verkeerssituatie. Zo zijn er handelingsscripts die beschrijven hoe je een kruispunt moet oversteken, hoe je afslaat enzovoort. Een groot voordeel van het werken met handelingsscripts is dat je rij-instructeur en/of de examinator veel preciezer kan aangeven waar je als é in de fout gaat. 'Bij de kruispuntscan vergeten in de binnenspiegel te kijken' is veel duidelijker dan de opmerking 'niet goed gekeken'. Met andere woorden: je rij-instructeur, examinator en jijzelf begrijpen elkaar beter omdat jullie dezelfde taal spreken. Bovendien zijn de scripts een handig hulpmiddel om je rijlessen thuis voor te bereiden.

Waarom moet je in de Rijopleiding in Stappen huiswerk maken en hoeveel tijd kost dat?
Deze methode sluit aan bij de huidige moderne onderwijsmethodes. Bovendien kun je je rijlessen thuis voorbereiden. Daardoor zijn de praktijklessen effectiever. Je instructeur hoeft dan niet eerst de theorie uitgebreid te doorlopen voordat hij begint aan het praktijkgedeelte van de rijles. Door deze actieve zelfwerkzaamheid kun je als é zelf de duur van je rijopleiding verkorten. Een voorbeeld van huiswerk in de Rijopleiding in Stappen is het aanleren van handelingsscripts, of het voorbereiden van een zelfstandig uit te stippelen route. Het aantal uren dat je aan huiswerk besteedt, bepaal je zelf. De resultaten van de proeven geven geen concrete getallen over het aantal uren dat is besteed aan huiswerk. Wel geeft tachtig procent aan huiswerk zinvol (tot heel zinvol) te vinden.

Is theorieles onderdeel in de RIS?
Ja. Bij de Rijopleiding in Stappen zijn praktijk en theorie geïntegreerd in de rijopleiding. Hiervoor zijn speciale leermiddelen in ontwikkeling, waaronder een werkboek voor de é en digitale leermiddelen (cd-roms).

Kun je zakken voor een toets?
Nee, je kunt niet zakken voor een toets. Als het resultaat niet voldoende is, krijg je gericht advies om de resultaten voor de volgende toets(en) te verbeteren. Je instructeur en/of examinator geven daarvoor tips.

Wie neemt de toetsen af?
Een rij-instructeur neemt de toets na de eerste module af. De toets na de tweede en de derde module neemt een examinator van het CBR af. Na de laatste module volgt het praktijkexamen.

Wat is het slagingspercentage van de RIS?
Het gemiddelde slagingspercentage van de Rijopleiding in Stappen is 75 procent. Bij het eerste herexamen slaagde 90 procent, bij het tweede herexamen ongeveer 98 procent en 100 procent slaagde voor het derde herexamen.

Hoe lang duurt een rijles in de RIS?
Lessen in de Rijopleiding in Stappen kunnen met dezelfde duur en frequentie plaatsvinden als in een traditionele rijopleiding. Uit de proeven is echter gebleken dat het volgen van meerdere lessen per week effectiever is. Voor de lengte van een rijles kan ook een uur worden aangehouden zoals in een traditionele rijopleiding. Maar uit de proeven is gebleken dat langere lessen (anderhalf tot twee uur) effectiever zijn.

Hoeveel kost een Rijopleiding in Stappen?
De kosten van een Rijopleiding in Stappen zijn gelijk aan die van een traditionele rijopleiding. Wel zijn er bij de Rijopleiding in Stappen extra kosten in verband met de extra toetsen en de verkeersveiligheidstraining. Daar staat tegenover dat het slagingspercentage bij het examen gemiddeld dertig procent hoger is dan bij de traditionele rijopleiding. Een hoger slagingspercentage betekent minder herexamens en dus ook minder rijlessen voor herexamens. Per saldo blijven de gemiddelde kosten daardoor gelijk aan die van een traditionele rijopleiding

Bronvermelding: CBR